Sluit deze pagina en ga terug naar de homepagina

Schrijver ≠ schrijfster

In de kunstwereld leeft sterk de idee dat kunstenaars altijd voorrang moeten geven aan hun kunst. Als man kan ik leven voor mijn kunst, en als ik een partner heb die zorgt voor de kinderen kan ik ook een gezin hebben. Maar als ik een vrouw ben, lijkt het of ik moet kiezen: een kunstenaarsleven of een gezinsleven.

Als vrouwelijke schrijver zal ik me er over verbazen dat mijn boeken als ‘vrouwenliteratuur’ worden bestempeld, terwijl de boeken van mijn mannelijke collega-schrijvers gewoon literatuur zijn. Ik zal de proef op de som nemen en een blog beginnen onder een mannelijke pennennaam. Tot mijn ontsteltenis krijg ik al snel veel meer opdrachten als tekstschrijver en gaat mijn inkomen de hoogte in.

Als kunstenaars worden we voortdurend beoordeeld en met elkaar vergeleken. In de literatuur bestaan er bijvoorbeeld ‘canons’: dat zijn boekenlijsten samengesteld door literaire machtige mensen met veel aanzien. Je vindt er meestal meer schrijvers dan schrijfsters op. De canons dienen als leeslijsten voor studenten op school en in hogere opleidingen. Ik merk als schrijver snel hoe belangrijk het is om op die lijst te staan: je hebt immers als student niet veel tijd om andere dingen te lezen. En mensen die niet veel van literatuur kennen, vertrouwen op dergelijke lijsten.

Het is nog niet zo lang dat ik als vrouw kan spelen in het Weense Filharmonische Orkest: sinds 2003 laat het orkest vrouwen toe, nadat de overheid hen daartoe verplichtte! In Amerikaanse orkesten is het ondertussen al heel gewoon dat audities voor nieuwe leden achter een scherm plaats vinden, zodat de jury niet beïnvloed kan worden door de kleur of de sekse van de kandidaten…

Vrouwelijke kunstenaars hadden het in de geschiedenis moeilijker om hun kunst te beoefenen maar nog moeilijker was het om ervoor erkend te worden. De idee die vrouwen verbond met zorg voor huis en kinderen was zo succesvol dat vrouwen niets anders leken te kunnen. Heel wat vrouwelijke kunst is daardoor toegeschreven aan mannelijke kunstenaars. Een groot aantal vrouwelijke schrijvers publiceerde hun succesvolle romans eerst onder een mannelijke naam.

Meer weten…